۲۳ فوریهٔ ۲۰۲۶ - یک مطالعهٔ پیش بالینی توسط پژوهشگران مؤسسهٔ پزشکی ویل کورنل نشان می دهد که سلول های چربی معمولی در حیوانات چاق را می توان وادار کرد تا ذخایر انرژی خود را بسوزانند و مقدار قابل توجهی گرما تولید کنند.
در این مطالعه که ۲۳فوریهٔ ۲۰۲۶در Nature Metabolism منتشر شد، پژوهشگران نشان دادند که در سلول های چربی سفید (white adipocytes)، سطح بالای اسیدهای چرب آزاد شده از ذخایر چربی، در حضور آنزیمی کلیدی به نام AAC، می تواند فرایندی را فعال کند که طی آن چربی به گرما تبدیل شده و مصرف انرژی افزایش می یابد. آن ها نشان دادند که این فرایند در موش های چاق نیز رخ می دهد- یافته ای که نشان می دهد این مکانیسم می تواند در طول زمان منجر به کاهش وزن قابل توجه شود.
دکتر شانون رایلی، نویسندهٔ ارشد مطالعه و استادیار سلامت متابولیک در ویل کورنل مدیسین، گفت:
«هنوز تحقیقات زیادی لازم است، اما در اصل این رویکرد برای درمان چاقی می تواند بسیار مؤثر و ایمن باشد. داروهای فعلی کاهش وزن با کاهش اشتها عمل می کنند و گاهی عوارض گوارشی ناخوشایند دارند. این روش جدید می تواند مکمل درمان های موجود باشد و حتی امکان استفاده از دوزهای کمتر را فراهم کند تا عوارض جانبی کاهش یابد».
ایدهٔ کاهش چربی از طریق تبدیل آن به گرما، سال هاست که دانشمندان را مجذوب خود کرده است. تقریباً همهٔ سلول های بدن از موتورهای کوچک مصرف کنندهٔ اکسیژن به نام میتوکندری استفاده می کنند تا قندها و چربی ها را به انرژی قابل استفاده (ATP) تبدیل کنند. این فرایند به طور طبیعی مقداری گرما تولید می کند، اما زمانی که این فرایند از تولیدATP «جدا» شود، تنها گرما تولید می شود. این حالتِ«uncoupling» به موتور سلول(میتوکندری) اجازه می دهد چربی را بدون محدودیت بسوزاند.
نوعی سلول چربی به نام چربی قهوه ای به طور طبیعی برای تولید گرما از همین مکانیسم استفاده می کند و نقش مهمی در محافظت در برابر چاقی، دیابت و بیماری قلبی دارد. اما تعداد این سلول ها در بزرگسالان به ویژه افراد دارای اضافه وزن کم است و فعالیت اندکی دارند، و بنابراین هدف مناسبی برای درمان چاقی نبوده اند.
از سوی دیگر، داروهایی که uncoupling را در کل بدن افزایش می دهند، اگرچه مؤثرند، اما می توانند بسیار خطرناک باشند. برای مثال، داروی 2,4 -دی نیتروفنل که تا سال ۱۹۳۸در آمریکا بدون نسخه فروخته می شد، باعث گرمای بیش از حد و مرگ می شد. آمفتامین ها و محرک های مشابه نیز اثرات مشابه و خطر اعتیاد دارند.
در مطالعهٔ جدید، دکتر رایلی و تیمش بررسی کردند که آیا می توانuncoupling را فقط در محل چربی سفید فعال کرد یا خیر- سلول هایی که در چاقی بیش از حد تجمع می یابند و بنابراین هدفی جذاب برای درمان هستند.
مطالعات قبلی که نشان می دادند تنها چربی قهوه ای گرما تولید می کند، تحت شرایطی انجام شده بودند که برای موش ها مناسب نبود. موش ها در دمای اتاق (که برای انسانها مناسب است) گرمای زیادی از دست می دهند و برای گرم ماندن به چربی قهوه ای وابسته می شوند. اما وقتی موش ها در دمای ۸۶درجهٔ فارنهایت نگهداری شوند- دمایی که برای آن ها معادل «دمای اتاق» است- متابولیسم آن ها بیشتر شبیه به انسان می شود.
ملیسا آکسو، تکنسین پژوهشی و نویسندهٔ همکار مطالعه، گفت:«کار کردن در دمای ۸۶ درجه در زمستان واقعاً لذت بخش است، حس جمع آوری داده ها در یک جزیرهٔ گرمسیری را دارد».
در این شرایط گرم تر، تیم پژوهشی توانست تولید گرما را در سلول های چربی سفید شناسایی کند. آن ها به ویژه فرایند لیپولیز را بررسی کردند- فرایندی که طی آن سلول های چربی سفید در پاسخ به نیاز بدن، چربی ذخیره شده را آزاد می کنند. پژوهشگران دریافتند که هنگام لیپولیز، میزان uncoupling در میتوکندری های چربی سفید بسیار بالا است.
آن ها نشان دادند که این uncoupling نتیجهٔ تعامل اسیدهای چرب آزاد شده با آنزیم AAC است- آنزیمی که حامل ATP است و از نظر تکاملی با پروتئینuncoupling موجود در چربی قهوه ای خویشاوند است، اما نقش آن در تولید گرما در پستانداران تاکنون ثابت نشده بود.
دکتر رایلی گفت:«در مطالعات قبلی، uncoupling در چربی سفید دیده شده بود، اما مکانیسم آن ناشناخته بود. تصور غالب این بود که این فرایند نمی تواند منبع مهمی برای مصرف انرژی یا تولید گرما باشد».
برای آزمودن این فرضیه، پژوهشگران لیپولیز را در چربی سفید موش های چاق فعال کردند تا اسیدهای چرب افزایش یابد و uncoupling توسط AAC تحریک شود. آن ها آزمایشات را در شرایطی انجام دادند که فعالیت چربی قهوه ای و گرمای ناشی از حرکت عضلات تقریباً حذف شده بود. حتی در این شرایط، دمای بدن موش ها به طور قابل توجهی افزایش یافت- اثری که در طول زمان می تواند به کاهش وزن منجر شود.
این یافته ها نشان می دهد که سلول های چربی سفید، با وجود نداشتن ویژگی های تخصصی چربی قهوه ای، توانایی ذاتی تبدیل چربی به گرما را دارند.
دکتر رایلی اکنون امیدوار است راهی برای تقویت انتخابی این توانایی در چربی سفید پیدا کند» :ایده این است که مقدار کمی تولید گرما فقط در سلول های چربی افزایش یابد- افزایشی کوچک اما پایدار که در طول زمان می تواند روشی بسیار مؤثر و ایمن برای کاهش وزن باشد».
منبع:
https://www.news-medical.net/news/20260223/Transforming-obese-fat-cells-into-energy-burners.aspx